Σήμερα Παρασκευή (20.3) θα πραγματοποιηθεί η τέταρτη λειτουργία των Χαιρετισμών στις Εκκλησίες για το Πάσχα 2026, που φέτος πέφτει στις 12 Απριλίου 2026. Η περίοδος της Σαρακοστής ξεκίνησε τη Δευτέρα 23 Φεβρουαρίου.
Στην Δ’ Στάση (Τ-Ω) των Χαιρετισμών, η Υπεραγία Θεοτόκος υμνείται ως προστάτης των πιστών. Η Θεοτόκος γίνεται το σημείο συνάντησης του θείου με το ανθρώπινο, το σημείο όπου ο άνθρωπος ξαναβρίσκει τον προορισμό του. Οι πιστοί την υμνούν ως νέα Κιβωτό, ως ανεξάντλητο θησαυρό ζωής, ως ασάλευτο πύργο της Εκκλησίας και απόρθητο τείχος της πίστης.
Στο τέλος αυτής της στάσης, οι χαιρετισμοί κλείνουν με το «Ἀλληλούϊα», και όλοι οι πιστοί αναφωνούν με πίστη: «Ὦ Πανύμνητε Μῆτερ, ἡ τεκοῦσα τῶν πάντων Ἁγίων Ἁγιώτατον Λόγον…» (τρεις φορές), δέξου τήν προσφορά μας καί λύτρωσέ μας ἀπό κάθε συμφορά καί ἀπό τή μέλλουσα κόλαση.
Με αυτόν τον τρόπο, οι πιστοί εκφράζουν την αφοσίωση και την πίστη τους, ζητώντας από τη Θεοτόκο προστασία από κάθε κακό και τη μεσιτεία της για τη σωτηρία τους. Η φράση τονίζει ότι η Θεοτόκος αναγνωρίζεται ως η προστάτιδα όλων των πιστών. Μέσα από τη μεσιτεία της, βρίσκουν ίαση στις ασθένειες της ψυχής και του σώματος και αντλούν δύναμη για να συνεχίσουν την πορεία τους.
Οι Χαιρετισμοί ψάλλονται για πέντε Παρασκευές της Σαρακοστής. Τι είναι, όμως, ακριβώς οι Χαιρετισμοί της Παναγίας;
Ο Ακάθιστος Ύμνος (Χαιρετισμοί), είναι ένα μεγάλο ποίημα, γραμμένο τον 6ο αιώνα μ.Χ., που μιλάει στην Παναγία και της απευθύνει επαίνους, ευχαριστίες και προσευχές. Οι «χαιρετισμοί της Παναγίας» είναι ένας ύμνος προς την Παναγία, που, όταν ψάλλεται στις εκκλησίες κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. «Ακάθιστος Ύμνος» ονομάστηκε, επειδή, όταν ψάλλεται, το εκκλησίασμα στέκεται όρθιο, ενώ η εναλλακτική ονομασία του «Χαιρετισμοί», προέρχεται από τη συχνά επαναλαμβανόμενη λέξη Χαίρε.
Ο Ακάθιστος Ύμνος ψάλλεται τμηματικά το βράδυ της Παρασκευής των τεσσάρων πρώτων εβδομάδων των Νηστειών και ολόκληρο το βράδυ της Παρασκευή της πέμπτης εβδομάδας των Νηστειών, κατά τη διάρκεια της Ακολουθίας του Ακάθιστου Ύμνου.
Αποτελείται από το προοίμιο «Τη υπερμάχω στρατηγώ τα νικητήρια» και 24 οίκους (στροφές) με αλφαβητική ακροστιχίδα από το Α έως το Ω. Το πρώτο μέρος του ποιήματος (Α-Μ) αναφέρεται σε επεισόδια από τη ζωή της Παναγίας (Ευαγγελισμός, Γέννηση του Ιησού, Υπαπαντή κ.ά.) και το δεύτερο μέρος (Ν-Ω) σε θεολογικά θέματα. Αναφέρεται γενικότερα στην ενανθρώπιση του Ιησού και τη σωτηρία των ανθρώπων, ενώ εξαίρεται η συμβολή της Παναγίας.
