Η σφοδρή καταιγίδα που έπληξε χθες, Σάββατο 10 Ιανουαρίου, την Αλεξανδρούπολη χαρακτηρίστηκε από ειδικούς ως ένα απρόβλεπτο και έκτακτο φαινόμενο, γνωστό ως «καθοδικά ρεύματα καταιγίδας». Ο μετεωρολόγος του Αερολιμένα “Δημόκριτος”, Θεόδωρος Αντωνόπουλος, εξήγησε πως η ξαφνική ένταση του φαινομένου δεν ήταν δυνατόν να προβλεφθεί εγκαίρως.
Όπως εξήγησε ο κ. Αντωνόπουλος, στη συνεδρίαση του Τοπικού Επιχειρησιακού Συντονιστικού Οργάνου Πολιτικής Προστασίας που συνεδρίασε νωρίτερα σήμερα Κυριακή 11 Ιανουαρίου στην Αλεξανδρούπολη, η καταιγίδα προήλθε από συστάδα καταιγίδων δυτικά της Σαμοθράκης. Η καταιγίδα κινούνταν ταχύτατα προς τις ακτές της Αλεξανδρούπολης με κατεύθυνση περίπου 250 μοίρες, δηλαδή νοτιοδυτικά. Η γρήγορη μετακίνησή της και η ένταση του φαινομένου οδήγησαν στη δημιουργία πολύ ισχυρών καθοδικών ρευμάτων, γνωστών στη διεθνή βιβλιογραφία ως downbursts.
Η μέγιστη ριπή ανέμου καταγράφηκε στο λιμάνι της πόλης, φτάνοντας τα 154 χλμ/ώρα, ενώ άλλοι μετεωρολογικοί σταθμοί σημείωσαν τιμές 146 χλμ/ώρα σε περιφερειακό δρόμο και περίπου 50 χλμ/ώρα στο κέντρο της πόλης. Στον Αερολιμένα καταγράφηκαν 70 πόντοι έντασης ανέμου, με βάση τα συστήματα μέτρησης του σταθμού.
Το φαινόμενο διήρκεσε μόλις 10–15 δευτερόλεπτα, λόγω της φάσης ωρίμανσης της καταιγίδας και της γρήγορης διέλευσής της. Παρότι σύντομο, η ένταση των ριπών ήταν ικανή να προκαλέσει σοβαρές ζημιές, όπως πτώσεις δέντρων και αντικειμένων μέσα στην πόλη. Ο κ. Αντωνόπουλος τόνισε ότι ήταν τυχερό το γεγονός ότι δεν σημειώθηκαν τραυματισμοί.
Η αδυναμία έγκαιρης πρόβλεψης και ειδοποίησης του κοινού μέσω του 112 οφείλεται στο ακραία γρήγορο και τοπικό χαρακτήρα του φαινομένου. Η καταιγίδα κινήθηκε με ταχύτητα περίπου 20–25 ναυτικά μίλια μέσα σε μισή ώρα, αφήνοντας ελάχιστο χρόνο για οποιαδήποτε προειδοποίηση. Παρόμοιες καταστάσεις έχουν σημειωθεί και στο παρελθόν, με ανάλογα καθοδικά ρεύματα να φτάνουν τα 110–120 χλμ/ώρα.
Ο μετεωρολόγος τόνισε ότι αυτά τα φαινόμενα είναι ιδιαίτερα δύσκολα στην πρόβλεψη, και μόνο με εξελιγμένα ραντάρ καιρικών συστημάτων θα ήταν εφικτή κάποια έστω προειδοποίηση, όπως γίνεται σε άλλες χώρες με τεχνολογία υψηλής ακρίβειας.
Τα καθοδικά ρεύματα εμφανίζονται συχνότερα κατά τους θερμούς μήνες, αλλά στην περίπτωση της Αλεξανδρούπολης η διαφορά θερμοκρασίας μεταξύ θάλασσας και ξηράς κατά τον χειμώνα δημιούργησε συνθήκες έντονης καταιγίδας στο Βόρειο Αιγαίο. Το φαινόμενο συνδυάζει χαρακτηριστικά τόσο τυφώνα όσο και ανεμοστρόβιλου, γεγονός που εξηγεί και την ισχύ των ριπών και τις σοβαρές ζημιές που προκάλεσαν.
Σύμφωνα με τον κ. Αντωνόπουλο, η χθεσινή καταιγίδα αποτελεί υπενθύμιση της δύναμης της φύσης και της ανάγκης προσοχής, ενώ παράλληλα καταδεικνύει τα όρια των προγνωστικών συστημάτων όταν πρόκειται για γρήγορα και ξαφνικά καιρικά φαινόμενα.
