Όταν γίνεται λόγος για αύξηση κρουσμάτων, οι περισσότεροι θα σκεφτούν μια ακόμα επιδημία ενός ιού που αφορά τους ανθρώπους. Όχι όμως αυτή τη φορά. «Ιδίως από το Πάσχα, οπότε θα αυξηθούν οι μεταφορές των ζώων, αναμένεται να έχουμε ακόμα περισσότερα κρούσματα», σημειώνουν χαρακτηριστικά καλά πληροφορημένες αρμόδιες πηγές του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων.
Το νέο κύμα που προειδοποιούν οι ειδικοί αφορά την ευλογιά των αιγοπροβάτων, με τις εκτιμήσεις να δείχνουν ότι τα κρούσματα το προσεχές διάστημα θα αυξηθούν πολύ περισσότερο σε σχέση με τη χειμερινή περίοδο.
Επιπλέον, οι υψηλές θερμοκρασίες λειτουργούν υπέρ της διασποράς του ιού. Ήδη οι θανατώσεις έχουν φτάσει 472.928 με 2.559 εκτροφές να επηρεάζονται αρνητικά από την κατάσταση, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που έχει δώσει στη δημοσιότητα το αρμόδιο υπουργείο στις 23 Ιανουαρίου 2026. Την ίδια στιγμή, 6 κτηνοτρόφοι έχουν χάσει τη ζωή τους μετά τη σφαγή των κοπαδιών τους, καθώς δεν άντεξαν την δυσβάσταχτη για τους ίδιους απώλεια. Πέρα από τις δραματικές επιπτώσεις στους κτηνοτρόφους, η νόσος ενεργοποιεί αυστηρούς ευρωπαϊκούς κανόνες και φέρνει την Ελλάδα αντιμέτωπη με κρίσιμες αποφάσεις σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Τι ακριβώς είναι, όμως, η ευλογιά των αιγοπροβάτων και γιατί θεωρείται τόσο σοβαρή απειλή;
Τι είναι η ευλογιά των αιγοπροβάτων;
Η ευλογιά των αιγοπροβάτων είναι μία νόσος τύπου Α, σύμφωνα με τον ευρωπαϊκό κανονισμό. Αυτός ο τύπος νόσου θεωρείται ότι προέρχεται από τρίτες χώρες εκτός της ΕΕ και απαιτείται η εκρίζωσή του μέσα από μέτρα βιοασφάλειας. Αξίζει να σημειωθεί, ότι η συγκεκριμένη ασθένεια δεν μπορεί να περάσει από τα ζώα στον άνθρωπο. Η κατάταξη της ευλογιάς των αιγοπροβάτων ως νόσου τύπου Α δεν είναι τυπική. Αντίθετα, ενεργοποιεί ένα αυστηρό ευρωπαϊκό πλαίσιο διαχείρισης, το οποίο δεσμεύει τα κράτη-μέλη σε συγκεκριμένες ενέργειες, με στόχο την αποτροπή της διασποράς της νόσου εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η παρέκκλιση από αυτές τις δεσμεύσεις επιφέρει άμεσες πολιτικές και διοικητικές συνέπειες στα κράτη μέλη της Ενωσης.
Ουσιαστικά, ο κανονισμός εισάγει ένα ενιαίο σύστημα πρόληψης, επιτήρησης, ελέγχου και εξάλειψης μεταδοτικών ασθενειών των ζώων στην ΕΕ. Περιλαμβάνει υποχρεώσεις αναφοράς, διαγνωστικές απαιτήσεις, ελέγχους στις μετακινήσεις ζώων, και επείγουσες δράσεις σε περίπτωση επιβεβαίωσης νόσων.
Όσον αφορά τις ενέργειες της ελληνικής κυβέρνησης για την αντιμετώπιση της νόσου, ο ευρωπαίος Επίτροπος, Ολιβέρ Βάρχελι, σε επιστολή του στις 6 Οκτωβρίου του 2025 προς τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστα Τσιάρα, καθιστά σαφές πως είναι πλέον απαραίτητος ο εμβολιασμός κατά της ευλογιάς των αιγοπροβάτων. Το επιχείρημά του είναι πως τα μέτρα βιοασφάλειας που έχει κληθεί να λάβει η χώρα για την εκρίζωση της νόσου, δεν έχουν καταφέρει να εφαρμοστούν σωστά και να επιλύσουν το πρόβλημα: «Ο εμβολιασμός είναι το μόνο πρόσθετο μέτρο που μπορεί να σταματήσει την εμφάνιση νέων εστιών ΕΑΠ, να περιορίσει την περαιτέρω εξάπλωση στην υπόλοιπη Ελλάδα και να μειώσει τον αριθμό ζώων που πρέπει να θανατωθούν», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Επίτροπος. Συμπληρώνει δε, πως «η εμπειρία, η επιστήμη και η κτηνιατρική εξειδίκευση υποστηρίζουν περαιτέρω την ανάγκη προσφυγής στον εμβολιασμό στην Ελλάδα αυτήν τη στιγμή».
Στην επιστολή του ο Ολιβέρ Βάρχελι αναφέρει πως δεν είναι πρώτη φορά που η χώρα μας έρχεται αντιμέτωπη με τη συγκεκριμένη νόσο. Συγκεκριμένα την περίοδο του 1987-1988 κλήθηκε να αντιμετωπίσει το ίδιο ζήτημα «με επιτυχή αποτελέσματα, που οδήγησαν τον τερματισμό της χρήσης εμβολίων για την ΕΑΠ το 1992».
Ακόμα, τονίζεται εμφατικά πως «η αποστολή εμπειρογνωμόνων της Κτηνιατρικής Ομάδας Εκτακτης Ανάγκης της ΕΕ (EUVET) τον Μάιο του 2025 συνέστησε ρητά και έντονα τον εμβολιασμό».
«Θα ήθελα επίσης να υπενθυμίσω πως ενόψει της επιταχυνόμενης επιδείνωσης της κατάστασης της ΕΑΠ στην Ελλάδα, που δεν έχει παρατηρηθεί πρόσφατα σε κανένα άλλο κράτος-μέλος που αντιμετωπίζει την ΕΑΠ, οι μεταφορές μικρών μηρυκαστικών σε άλλες χώρες απαγορεύονται επί του παρόντος από το σύνολο της ελληνικής επικράτειας έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025», υπογραμμίζει ο ευρωπαίος Επίτροπος. Ενώ προειδοποιεί πως αν δεν ληφθούν άμεσα τα απαραίτητα μέτρα αντιμετώπισης της κατάστασης, (σ.σ. εν προκειμένω ο εμβολιασμός) θα υπάρξουν επιπρόσθετες κυρώσεις.
Ο Ολιβέρ Βάρχελι καταλήγει: «Θα ήθελα επίσης να τονίσω, πως αν η Ελλάδα δεν διαχειριστεί σωστά την κατάσταση, είναι υποχρέωση της Επιτροπής να διασφαλίσει πως όλα τα απαραίτητα μέτρα έχουν ληφθεί, για την προστασία των άλλων κρατών μελών και για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ενωσης».
Πηγή: tovima.gr
